masonluk

AI Özet: yazar diyor ki aslında masonlukla bektaşilik arasında öyle derin bir felsefi akrabalık ve flört var ki şaşırırsınız. olay sadece taş ustalığıyla başlamış ama zamanla çok garip bir noktaya evrilmiş. özellikle alevilikle ilgili yaşanan tarihsel baskılar, katliamlar ve dışlanmalar sonucunda insanların sığınacak güvenli limanlar aramasıyla süreç hızlanmış. dağdaki o özgürce yapılan cemlerin, payitahta inince kapalı kapılar ardındaki bektaşi meydanlarına dönüştüğünü belirtiyor. sonra işin içine masonluk giriyor; çıraklık, kalfalık, ustalık mevzuları ile bektaşilikteki talip, derviş, baba hiyerarşisi birbirine o kadar benziyor ki (bkz: irene melikoff) iki yapı da sır saklama konusunda ortak bir dil yakalamış. ulemanın hem bektaşileri hem de masonları dışlaması, bu iki grubu doğal müttefik yapmış. hatta yabancı diplomatlar dergahlara gittiğinde ritüellerdeki benzerliği görüp şaşırmışlar. asıl kırılma noktası 1826'daki yeniçeri tasfiyesi ve dergahların kapatılmasıyla olmuş. bektaşiler zaten tanıdıkları ve güvendikleri locaların kapısını çalıp yeraltına inmişler. sonuçta ortaya öyle bir sentez çıkmış ki ne bektaşilik tamamen silinmiş ne de masonluk sadece taşçılıkta kalmış. (bkz: thierry zarcone) diyerek konuyu bağlıyor.