franz stangl

AI Özet: yazar, nazi döneminin en karanlık figürlerinden biri olan franz stangl'ın hayatını ve dehşet verici kariyerini anlatıyor. adam önce ötenazi merkezlerinde engellileri sistematik olarak yok ederek nazi bürokrasisinin gözüne girmiş, yani kötülükte (bkz: verimlilik) çıtasını öyle bir yükseltmiş ki ödül niyetine sobibor kampının başına getirilmiş. yazarın deyimiyle stangl, insan öldürmeyi adeta seri üretime bağlamış bir mekanik ustası gibi takılmış. sonra treblinka'ya geçmiş ve orada gaz odalarını büyüterek, tren boşaltma sürelerini kısaltarak günlük ölüm kapasitesini 22 bin kişiye çıkarmış. bu korkunç performansıyla demir haç nişanı bile almış, tam bir distopya örneği. savaş bitince de öylece ortadan kaybolup sahte belgelerle önce suriye'ye sonra brezilya'ya kaçmış. bir ara volkswagen fabrikasında sıradan bir işçi gibi takılmış, sanki arkasında binlerce ölü yokmuş gibi rahat yaşamış. ama nazi avcıları adamı 1967'de yakalayıp batı almanya'ya iade etmiş. yazarın dikkat çektiği en absürt nokta ise stangl'ın mahkemede hala vicdanının rahat olduğunu söyleyip sadece görevini yaptığını iddia etmesi. sonuçta ömür boyu hapse mahkum olmuş ve kısa süre sonra ölmüş. yazar, emir kulu olmanın hiçbir vicdanı temize çıkarmayacağını vurguluyor.